Enflasyon Temmuz’da da diz çöktü

Batý Akdeniz Ekonomisini Geliþtirme Vakfý (BAGEV) Yönetim Kurulu Baþkaný Ali Çandýr’ýn Temmuz ayý enflasyon deðerlendirmesi;

TÜÝK’in açýkladýðý Temmuz ayý tüketici enflasyonu; Türkiye ortalamasýnda aylýk yüzde -0.48 ve bölgemizde ise yüzde -0.47 oldu. Son 8 yýlda ikinci kez iki ay üst üste negatif enflasyon yaþamýþ olduk. Bundan önce 2007 yýlýnda da Haziran ve Temmuz aylarýnda enflasyon, art arda negatif çýkmýþtý. Ancak bu kez, 12 grupta toplanan harcama kalemlerinden 8’inde artýþ, 4’ünde ise azalýþ söz konusu olmuþtur. Diðer taraftan üretici enflasyonu da girmiþ olduðu yükseliþ eðilimini nispi olarak devam ettirmektedir.
Göstergeleri itibariyle maliyet eðilimi düþüþe geçmeden, hatta yükseliþ söz konusu iken, tüketici fiyatlarý düþme eðiliminde ise bu durum talep yetersizliðinden kaynaklanmaktadýr. Talebin bu zayýf yapýsý giyim ve ayakkabý kalemindeki yüzde -5.2’lik fiyat düþüþüyle de birleþince ortaya negatif enflasyon çýkarmýþtýr.
TÜFE, yýllýk olarak da Türkiye ortalamasýnda yüzde 7.58 iken, bölgemizde yüzde 7.49 ve 2010 yýlý gerçekleþen enflasyon ise Türkiye için yüzde 3 düzeyinde iken, bölgemizde yüzde 3.6 olmuþtur.
Temmuz ayýnda bölgemiz; yýllýk enflasyonda Türkiye ortalamasýnýn 9 puan altýnda kalmýþtýr. Halbuki Haziran ayýnda 35 puanlýk bir aþaðýda kalýþ söz konusuydu. Yani yýllýk enflasyonda Batý Akdeniz Bölgesi hýzla Türkiye ortalamasýna yaklaþmaktadýr.
Yýlbaþýndan bu yana yaþadýðýmýz enflasyon itibariyle ise Türkiye yüzde 3 iken, bölgemiz yüzde 3.6 ile ortalamanýn 60 puan üzerinde bir enflasyon yaþamýþtýr.

5 AY RÝSKLÝ
Temmuz ayýnda Türkiye ortalamasýyla benzer bir seyir gösteren bölgemiz enflasyonu, gelecek 5 ay için yükseliþ potansiyelini korumaktadýr. Diðer taraftan turizmdeki ve tarýmdaki hareketliliðin gelirlere yansýmamýþ olmasý ile girdi maliyetlerindeki sürekli artýþlar birlikte dikkate alýnýrsa, Bölgemiz için enflasyon artýþ riskinin hala çok yüksek olduðu söylenebilir.
Enflasyon beklentisi açýsýndan son derece önemli bir konuma sahip olan çekirdek enflasyon gerçekleþmeleri, özellikle H ve I indeksleri, Temmuz ayýnda düþük bir seyir göstermiþtir. H indeksi yüzde -0.33 ve I indeksi de yüzde -0.51 düzeyinde gerçekleþmiþtir. Uzun bir aradan sonra çekirdek enflasyonlar ilk kez düþük çýkmýþtýr. Bu durum genel bir talep durgunluðundan kaynaklanabilir görüþünü desteklemektedir. Diðer taraftan yýlýn geri kalan aylarýndaki gerçekleþmelere bakýlýrsa Ekim ayý dýþýndaki aylarda enflasyon çok düþük seyretmiþtir. Bu tür göstergeler de bizlere enflasyondaki dalgalanmalarýn devam edeceðini ve yýlsonunda, geçen yýldan daha yüksek bir fiyat artýþýnýn yaþanacaðýný göstermektedir.
 Enflasyondaki bu bekleyiþlerimizin kaynaðýný oluþturan bir diðer konu da talep- maliyet geliþmeleridir. Yaþadýðýmýz ve yaþamayý beklediðimiz enflasyon, talep artýþýndan çok maliyet artýþý kaynaklýdýr. Maliyetlerdeki artýþlar ise hem ihracat, hem de iç talep açýsýndan ciddi bir baský unsuru oluþturmaktadýr. Özellikle tarihi rekor düzeyde deðerlenmiþ olan TL ve Avro karþýsýnda deðerlenmiþ olan USD de ihracat üzerindeki olumsuz baskýyý ciddi boyutlarda artýrmaktadýr. Kentimizin ve Bölgemizin temel ihracat sektörleri olan tarým ve turizm, bu olumsuz geliþmelerden büyük darbeler yemektedir.

BÖLGE ENFLASYONU TÜRKÝYE’NÝN 60 PUAN ÜZERÝNDE
Yýlbaþýndan bu yana Türkiye ortalamasýnda yüzde 3 olan enflasyon, Bölgemizde yüzde 3.6 olarak gerçekleþmiþtir. Harcama kalemleri itibariyle, Bölgemizde ve Türkiye ortalamasýnda aylýk ve yýllýk enflasyonlardaki en yüksek ve en düþük fiyat deðiþimlerine iliþkin gerçekleþmeler aþaðýdaki tabloda verilmiþtir.
Türkiye ortalamasýna göre bölgemizde en yüksek fiyat artýþý yüzde 0.33 ile gýda ve alkolsüz içecekler kaleminde olurken, en düþük fiyat artýþý ise yüzde -7.29 ile giyim ve ayakkabý kaleminde olmuþtur.